廿年遊子不得歸, 家鄉千里音問稀。 鏡棠星星雙鬢垂, 草心戀戀三春暉。 歸來一日官已卑, 風風雨雨奔且馳。 堂上笑問來何遲, 階前頫伏鬚鬢眉。 啟旣疏狂弟亦癡, 家貧何以供甘脂。 再笑謂汝何以爲, 耕田食力吾安之。 世間萬事灰塵飛, 惟有理義能自治。 滿而不溢高不危, 聖賢何事言操持。 三月則弔弔者悲, 弔者安知非賀隨。 啟起再拜前致辞, 萬千兒罪多曠虧。 駑駘前路猶未疲, 顧此晨昏不敢違。 陳情累素天閶披, 一片臣心明聖知。 頭顱顢頇髪如絲, 老人堂上爲嬰兒。 昔歲蟠桃稱壽卮, 蓬萊闕下黃龍墀。 今日何日斑斕衣, 春風吹動梅葩枝。 長願年年似今日, 南陔循步相諧煕。

Trấp niên du tử bất đắc quy, Gia hương thiên lý âm vấn hy. Kính đường tinh tinh song mấn thuỳ, Thảo tâm luyến luyến tam xuân huy. Quy lai nhất nhật quan dĩ ty, Phong phong vũ vũ bôn thả trì. Đường thượng tiếu vấn lai hà trì, Giai tiền phủ phục tu mấn mi. Khởi ký sơ cuồng đệ diệc si, Gia bần hà dĩ cung cam chi. Tái tiếu vị nhữ hà dĩ vi, Canh điền thực lực ngô an chi. Thế gian vạn sự hôi trần phi, Duy hữu lý nghĩa năng tự tri (trị). Mãn nhi bất dật cao bất nguy, Thánh hiền hà sự ngôn thao trì. Tam nguyệt tắc điếu điếu giả bi, Điếu giả an tri phi hạ tuỳ. Khởi khởi tái bái tiền trí từ, Vạn thiên nhi tội đa khoáng khuy. Nô thai tiền lộ do vị bì, Cố thử thần hôn bất cảm vi. Trần tình luỹ tố thiên xương phi, Nhất phiến thần tâm minh thánh tri. Đầu lô man han phát như ty, Lão nhân đường thượng vi anh nhi. Tích tuế Bàn Đào xưng thọ chi, Bồng Lai khuyết hạ hoàng long trì. Kim nhật hà nhật ban lan y, Xuân phong xuy động mai ba chi. Trường nguyện niên niên tự kim nhật, Nam cai tuần bộ tương hài hy.

Hai chục năm đứa con đi xa không được về Quê nhà nghìn dặm tin tức thưa thớt Tấm gương ở nhà soi đôi mái tóc bạc phơ phơ rủ Lòng cây cỏ vẫn lưu luyến ánh sáng cuối xuân Một ngày trở về chức quan đã thấp kém Lại từng phải gió dãi mưa dầu Cha mẹ trên nhà cười hỏi: “Sao con về muộn vậy?” Con phủ phủ trước thềm xấu hổ tận tóc tận mi: “Khải này đã sơ suất điên khùng, em thì vẫn còn thơ ngây Nhà nghèo lấy gì phụng dưỡng đồ ngon thức ngọt?” Các người lại bảo: “Con lấy gì ư? Cày lấy ruộng, ăn bằng sức mình làm ra là ta yên lòng Muôn sự trên thế gian đều như tro bụi bay đi Chỉ chữ “nghĩa” là có thể giữ được lòng mình Đầy mà không tràn, cao mà không nguy Nếu không thì việc gì thánh hiền răn phải giữ lấy Tháng ba thì thăm viếng, thăm viếng thì buồn thương Biết đâu sau đó lại chẳng là tin mừng tới” Khải đứng dậy, lại sụp lạy, thưa thốt cặn kẽ: “Con lắm sai sót, thật là tội lỗi muôn ngàn Con ngựa già đi lên phía trước vẫn chưa mỏi mệt Song lo đạo thần hôn không dám sơ suất Những điều trần tình vẫn thường bày giãi trước bệ rồng Một tấm lòng bầy tôi, đấng thánh minh đã rõ” Cái đầu to hồ đồ tóc bạc như tơ Thân già dưới thềm làm đấng trẻ nhỏ Năm trước, tiệc Bàn Đào đã nâng chén mừng thọ Trên sân rồng tựa cảnh Bồng Lai Hôm nay là ngày gì mà áo quần rực rỡ Gió xuân phơ phất lay động nhành hoa mai Mong năm nào cũng đều được như ngày này Đọc thơ “Nam cai” nối gót nhau đùa vui

廿年遊子不得歸, Trấp niên du tử bất đắc quy, Hai chục năm đứa con đi xa không được về

家鄉千里音問稀。 Gia hương thiên lý âm vấn hy. Quê nhà nghìn dặm tin tức thưa thớt

鏡棠星星雙鬢垂, Kính đường tinh tinh song mấn thuỳ, Tấm gương ở nhà soi đôi mái tóc bạc phơ phơ rủ

草心戀戀三春暉。 Thảo tâm luyến luyến tam xuân huy. Lòng cây cỏ vẫn lưu luyến ánh sáng cuối xuân

歸來一日官已卑, Quy lai nhất nhật quan dĩ ty, Một ngày trở về chức quan đã thấp kém

風風雨雨奔且馳。 Phong phong vũ vũ bôn thả trì. Lại từng phải gió dãi mưa dầu

堂上笑問來何遲, Đường thượng tiếu vấn lai hà trì, Cha mẹ trên nhà cười hỏi: “Sao con về muộn vậy?”

階前頫伏鬚鬢眉。 Giai tiền phủ phục tu mấn mi. Con phủ phủ trước thềm xấu hổ tận tóc tận mi:

啟旣疏狂弟亦癡, Khởi ký sơ cuồng đệ diệc si, “Khải này đã sơ suất điên khùng, em thì vẫn còn thơ ngây

家貧何以供甘脂。 Gia bần hà dĩ cung cam chi. Nhà nghèo lấy gì phụng dưỡng đồ ngon thức ngọt?”

再笑謂汝何以爲, Tái tiếu vị nhữ hà dĩ vi, Các người lại bảo: “Con lấy gì ư?

耕田食力吾安之。 Canh điền thực lực ngô an chi. Cày lấy ruộng, ăn bằng sức mình làm ra là ta yên lòng

世間萬事灰塵飛, Thế gian vạn sự hôi trần phi, Muôn sự trên thế gian đều như tro bụi bay đi

惟有理義能自治。 Duy hữu lý nghĩa năng tự tri. Chỉ chữ “nghĩa” là có thể giữ được lòng mình

滿而不溢高不危, Mãn nhi bất dật cao bất nguy, Đầy mà không tràn, cao mà không nguy

聖賢何事言操持。 Thánh hiền hà sự ngôn thao trì. Nếu không thì việc gì thánh hiền răn phải giữ lấy

三月則弔弔者悲, Tam nguyệt tắc điếu điếu giả bi, Tháng ba thì thăm viếng, thăm viếng thì buồn thương

弔者安知非賀隨。 Điếu giả an tri phi hạ tuỳ. Biết đâu sau đó lại chẳng là tin mừng tới”

啟起再拜前致辞, Khởi khởi tái bái tiền trí từ, Khải đứng dậy, lại sụp lạy, thưa thốt cặn kẽ:

萬千兒罪多曠虧。 Vạn thiên nhi tội đa khoáng khuy. “Con lắm sai sót, thật là tội lỗi muôn ngàn

駑駘前路猶未疲, Nô thai tiền lộ do vị bì, Con ngựa già đi lên phía trước vẫn chưa mỏi mệt

顧此晨昏不敢違。 Cố thử thần hôn bất cảm vi. Song lo đạo thần hôn không dám sơ suất

陳情累素天閶披, Trần tình luỹ tố thiên xương phi, Những điều trần tình vẫn thường bày giãi trước bệ rồng

一片臣心明聖知。 Nhất phiến thần tâm minh thánh tri. Một tấm lòng bầy tôi, đấng thánh minh đã rõ”

頭顱顢頇髪如絲, Đầu lô man han phát như ty, Cái đầu to hồ đồ tóc bạc như tơ

老人堂上爲嬰兒。 Lão nhân đường thượng vi anh nhi. Thân già dưới thềm làm đấng trẻ nhỏ

昔歲蟠桃稱壽卮, Tích tuế Bàn Đào xưng thọ chi, Năm trước, tiệc Bàn Đào đã nâng chén mừng thọ

蓬萊闕下黃龍墀。 Bồng Lai khuyết hạ hoàng long trì. Trên sân rồng tựa cảnh Bồng Lai

今日何日斑斕衣, Kim nhật hà nhật ban lan y, Hôm nay là ngày gì mà áo quần rực rỡ

春風吹動梅葩枝。 Xuân phong xuy động mai ba chi. Gió xuân phơ phất lay động nhành hoa mai

長願年年似今日, Trường nguyện niên niên tự kim nhật, Mong năm nào cũng đều được như ngày này

南陔循步相諧煕。 Nam cai tuần bộ tương hài hy. Đọc thơ “Nam cai” nối gót nhau đùa vui

 

Thêm bài trả lời:

Mục này để gửi các nội dung liên quan đến bài thơ, bao gồm bản dịch, giới thiệu, thảo luận, bình luận dưới dạng bài viết hoàn chỉnh. Các bình luận ngắn xin vui lòng sử dụng mục Bình luận nhanh.

Thể loại:

Tiêu đề:

Nội dung:

Chú thích:

Nguồn tham khảo, trích dẫn (mỗi nguồn một dòng):

Bình luận nhanh 0

Bạn chưa đăng nhập, vui lòng nhập thêm thông tin liên hệ để gửi bình luận nhanh.

Chưa có bình luận nhanh nào