Tố Hữu Nguyễn Kim Thành ♂
Tố Hữu (4/10/1920 - 9/12/2002) tên thật là Nguyễn Kim Thành, sinh tại làng Phù Lai, gần cố đô Huế. Tố Hữu đến với thi ca khá sớm, từ năm 18 tuổi. Cùng năm đó, ông gia nhập Đảng Cộng sản Đông Dương. Tháng 4/1939, ông bị quân Pháp bắt. Tháng 3/1942, ông vượt ngục Đác Giây, tiếp tục hoạt động cách mạng ở Thanh Hoá. Cách mạng tháng Tám, Tố Hữu làm Chủ tịch Uỷ ban khởi nghĩa Huế.
Năm 1946, tập thơ đầu tay Từ ấy ra đời, tập hợp các tác phẩm viết từ 1937 đến 1946, chia làm ba phần: Máu lửa (27 bài), Xiềng xích (30 bài) và Giải phóng (14 bài). Ba phần thơ là ba chặng hoạt động cách mạng của Tố Hữu. Chặng đầu là cái nhìn hiện thực, tố cáo xã hội đương thời, gắn với lòng say mê lý tưởng xoá áp bức bất công, xây dựng cuộc sống hạnh phúc, nhân ái. Chặng thứ hai là thơ trong tù, với những bài thơ xuất sắc của một tâm hồn chiến sĩ đa cảm. Chặng cuối là thơ vận động cách mạng tiến tới khởi nghĩa và cách mạng thành công - những bài thơ say đắm, sôi sục và hào hùng. Với Từ ấy, Tố Hữu lấy lại lòng tin vào đường lối văn học cách mạng cho cả nhà văn lẫn bạn đọc, khẳng định phẩm chất thẩm mỹ mới của thơ Việt Nam.
Trong 9 năm kháng chiến chống Pháp, thơ Tố Hữu với các bài Phá đường, Bầm ơi... cùng với thơ ca của phong trào quần chúng đã trở thành một gợi ý có sức thuyết phục về phương pháp sáng tác hiện thực - lấy cuộc sống thực tế làm cốt lõi của thơ, hướng cảm xúc của công chúng vào những tình cảm cao cả đánh giặc cứu nước. Tập thơ Việt Bắc là tiếng hát của toàn dân kháng chiến. Với lời thơ bình dị, Tố Hữu đã đi từ tâm tình cá thể đến tâm tình của cộng đồng, phát hiện và biểu dương những tình cảm cao cả. Từ Việt Bắc, hình ảnh người dân yêu nước được khắc hoạ và trở thành biểu tượng mỹ học cho một giai đoạn thơ ca.
Năm 1954, miền Bắc hoàn toàn giải phóng, những kế hoạch 5 năm xây dựng đất nước được triển khai. Tập thơ Gió lộng thể hiện nỗi niềm phấn chấn của người xây dựng đất nước: “Gió lộng đường khơi rộng đất trời”. Thời kỳ này, thơ Tố Hữu cũng lộng gió, đó là gió của tâm hồn với Em ơi Ba Lan, Mẹ Tơm, Người con gái Việt Nam, Tiếng chổi tre...
Ra trận là tập thơ kháng chiến chống Mỹ cứu nước. Đề tài mở rộng như đánh dấu những sự kiện chính trị, quân sự của đất nước, trong đó có Lá thư Bến Tre, có lời dặn của anh Trỗi, có kỷ niệm 200 năm sinh Nguyễn Du, có nước mắt khóc Hồ chủ tịch... Mỗi bài thơ cho thấy Tố Hữu có khuynh hướng khái quát thời đại. Ông hướng tới những tình cảm phổ quát, cộng hưởng được với lòng người. Đề tài trong thơ ông rất thời sự mà ý thơ thấm thía, sâu, bền.
Tập thơ gần đây nhất của Tố Hữu là Một tiếng đờn. Ông vẫn thuỷ chung với nguồn đề tài của đời sống cách mạng, của toàn đất nước. Đôi khi tưởng chạm tới một điều gì riêng tư của tuổi cuối đời nhìn lại: “Đêm cuối năm riêng một ngọn đèn”. Ở tập thơ này, Tố Hữu trở về bút pháp nội tâm, rất gần với thời kỳ Từ ấy. Có một sự đấu tranh nội tâm rất mạnh: “Mới bảy mươi sao đã gọi là già”. Bút pháp không tung hoành hào sảng mà trầm xuống trong chiêm nghiệm. Trong cái bình đạm của giọng thơ, có sức rắn lại của ý chí: “Ta lại đi, như từ ấy ra đi; Lòng hăm hở tưởng như mình trẻ lại”.
Sau một thời gian bệnh nặng, ông đã tạ thế vào 9h15’ ngày 9/12/2002 tại Bệnh viện 108. Tố Hữu được coi là một con chim đầu đàn của thi ca Việt Nam hiện đại. Có những giai đoạn, thơ ông đã trở thành chỗ dựa tâm hồn cho mọi người. Ông từng kinh qua nhiều chức vụ quan trọng của Đảng và Nhà nước: Uỷ viên Bộ Chính trị, Phó Thủ tướng thường trực Chính phủ.
Tác phẩm:
- Lượm (1949)
- Từ ấy (1946)
- Việt Bắc (1954)
- Gió lộng (1961)
- Ra trận (1962-1971)
- Máu và hoa (1977)
- Một tiếng đờn (1992)
- Ta với ta (1999)
- Xây dựng một nền văn nghệ lớn xứng đáng với nhân dân ta, thời đại ta (tiểu luận, 1973)
- Cuộc sống cách mạng và văn học nghệ thuật (tiểu luận, 1981)
Tố Hữu (4/10/1920 - 9/12/2002) tên thật là Nguyễn Kim Thành, sinh tại làng Phù Lai, gần cố đô Huế. Tố Hữu đến với thi ca khá sớm, từ năm 18 tuổi. Cùng năm đó, ông gia nhập Đảng Cộng sản Đông Dương. Tháng 4/1939, ông bị quân Pháp bắt. Tháng 3/1942, ông vượt ngục Đác Giây, tiếp tục hoạt động cách mạng ở Thanh Hoá. Cách mạng tháng Tám, Tố Hữu làm Chủ tịch Uỷ ban khởi nghĩa Huế.
Năm 1946, tập thơ đầu tay Từ ấy ra đời, tập hợp các tác phẩm viết từ 1937 đến 1946, chia làm ba phần: Máu lửa (27 bài), Xiềng xích (30 bài) và Giải phóng (14 bài). Ba phần thơ là ba chặng hoạt động cách mạng của Tố Hữu. Chặng đầu là cái nhìn hiện thực, tố cáo xã hội đương thời, gắn với lòng say mê lý tưởng xoá áp bức bất công, xây dựng cuộc sống hạnh phúc, nhân ái. Chặng thứ hai là thơ trong…
Danh sách bài thơ
- 14 tháng 7
- Anh cùng em
- Anh sáo mù
- Ba bài thơ trăng, bài 1
- Ba bài thơ trăng, bài 2
- Ba bài thơ trăng, bài 3
- Bà Bủ
- Bà má Hậu Giang
- Bà mẹ Việt Bắc
- Ba mươi năm đời ta có Đảng
- Ba tiếng
- Bác ơi!
- Bài ca của người du kích
- Bài ca lái xe đêm
- Bài ca mùa xuân 1961
- Bài ca quê hương
- Bài ca tháng mười
- Bài ca xuân 68
- Bài ca xuân 71
- Bài thơ đang viết
- Bầm ơi!
- Bắn
- Bay cao
- Bảy mươi
- Cá nước
- Ca vui
- Cái bánh đời
- Cảm thông
- Cẩm Thuỷ
- Cánh chim không mỏi
- Cây hồng
- Chân lý vẫn xanh tươi
- Chân trời mới
- Chào năm 2000!
- Chào xuân 67
- Châu Ro
- Chị bí thư nhà máy
- Chị là người mẹ
- Chị và em
- Chiếc áo xanh
- Chiều
- Chợ Đồng Xuân
- Chùa Hương
- Chuyện em...
- Chuyện thơ
- Có một ngày như thế
- Có thể nào yên?
- Con cá, chột nưa
- Con chim của tôi
- Dầu và máu
- Dậy lên thanh niên
- Dậy mà đi!
- Dửng dưng
- Dưới trưa
- Dưỡng sinh
- Duyên thầm
- Đảng và thơ
- Đêm cuối năm
- Đêm giao thừa
- Đêm thu quan họ
- Đêm trăng Năm Căn
- Đêm xanh
- Đêm xuân 85
- Đi
- Đi đi em!
- Đi Tây
- Đôi bạn
- Đời đời nhớ Ông
- Đời đời nhớ Ông
- Đời thợ
- Đói! Đói!
- Đông
- Đông Kinh nhuộm máu
- Đồng Tháp Mười
- Đồng Thoại Sơn
- Đường của ta đi
- Đường sang nước bạn
- Đường vào
- Ê-mi-ly, con
- Em bé Triều Tiên
- Em ơi... Ba Lan...
- Gặp anh Hồ Giáo
- Giao thừa
- Giết giặc
- Giờ quyết định
- Giữa ngày xuân
- Giữa thành phố trụi
- Gửi người đi Pari
- Gửi theo anh Xuân Diệu
- Hà Trung
- Hai anh em
- Hai cái chết
- Hai đứa bé
- Hầm người
- Hát trên dàn khoan dầu
- Hậu Lộc
- Hãy đứng dậy
- Hãy nhớ lấy lời tôi!
- Hi vọng
- Hiên ngang Cu-ba
- Hồ Chí Minh
- Hoa tím
- Hoan hô chiến sĩ Điện Biên
- Hoằng Hoá
- Hỏi cụ Ngáo
- Hôn anh
- Hồn chiến sĩ
- Huế tháng tám
- Khi con tu hú
- Kính gửi cụ Nguyễn Du
- Lạ chưa?
- Lá thư Bến Tre
- Lạc đường
- Lại về
- Làng Thượng
- Lạnh lạt
- Lạnh lùng
- Lao Bảo
- Lão đầy tớ
- Lên Tây Bắc
- Lều cỏ Lê-nin
- Liên hiệp lại
- Lòng Anh
- Lượm
- Lượm
- Lượm
- Lượm
- Lượm
- Luy Lâu
- Ly rượu thọ
- Màu tôi yêu
- Mẹ Suốt
- Mẹ Tơm
- Miền Nam
- Mồ côi
- Mới
- Một con người
- Một khúc ca
- Một nhành xuân
- Một thoáng Cà Mau
- Một tiếng đờn
- Một tiếng rao đêm
- Mưa rơi
- Mùa thu mới
- Mục Nam Quan
- Mừng bạn, mừng ta
- Mừng thọ bác Nguyễn Phan Chánh
- Năm xưa...
- Ngẫu hứng
- Ngày và đêm
- Ngọc Lặc
- Ngọn lửa
- Người con gái Việt Nam
- Người con gái Việt Nam
- Người lính đêm
- Người về
- Nhà hoạ sĩ Tô Ngọc Vân
- Nhật ký đường về
- Nhớ Chế Lan Viên
- Nhớ đồng
- Nhớ người
- Nhớ về Anh
- Như những con tầu
- Như Xuân
- Những ngọn đèn
- Những người không chết
- Nông Cống
- Nước non ngàn dặm
- Nuôi trăn
- Phá đường
- Phạm Hồng Thái
- Phồn Xương
- Phút giây...
- Qua biên giới
- Qua cổ tháp
- Qua Liễu Châu
- Quảng cáo
- Quang vinh Tổ quốc chúng ta
- Quảng Xương
- Quanh quẩn
- Quê mẹ
- Quyết để kháng
- Quyết hy sinh
- Rôm, hoàng hôn
- Sáng đầu năm
- Sáng tháng năm
- Sợ
- Song thất
- Sta-lin-grát anh hùng
- Sta-lin-grát một ngày xuân
- Ta đi tới
- Ta lại đi
- Tấm ảnh
- Tạm biệt
- Tâm sự
- Tằm tơ Bảo Lộc
- Tâm tư trong tù
- Táo rụng
- Thăm Bác chiều đông
- Thăm trại Ba Vì
- Tháp đổ
- Thật giả
- Theo chân Bác
- Thù muôn đời muôn kiếp không tan
- Thưa các ông nghị
- Tiễn đưa
- Tiếng chổi tre
- Tiếng chuông nhà thờ
- Tiếng hát đi đày
- Tiếng hát sang xuân
- Tiếng hát sông Hương
- Tiếng hát trên đê
- Tiếng ru
- Tiếng sáo Ly Quê
- Tĩnh Gia
- Tình khoai sắn
- Tình thương với chiến tranh
- Toà án Mỹ
- Toàn thắng về ta
- Trăng trối
- Tranh đấu
- Trên đường thiên lý
- Trên miền Bắc mùa xuân
- Tri âm
- Trưa tháng tư, Sài Gòn
- Trưa tù
- Trước Krem-lin
- Trường tôi
- Từ ấy
- Từ Cu-ba
- Tuổi 25
- Tương thân
- Tương tri
- Việt Bắc
- Việt Bắc
- Việt Nam, máu và hoa
- Vỡ bờ
- Voi
- Với Đảng, mùa xuân
- Với Lê-nin
- Vú em
- Vui bất tuyệt
- Vui thế hôm nay...
- Vườn cam Tường Lộc
- Vườn nhà
- Xin gửi Miền Nam
- Xưa... nay
- Xuân 69
- Xuân đang ở đâu...
- Xuân đấy
- Xuân đến
- Xuân hành 92
- Xuân lòng
- Xuân nhân loại
- Xuân sớm
- Xưởng nhà
- Ý xuân
THÊM BÀI TRẢ LỜI:
Mục này để gửi các nội dung liên quan đến tác giả, bao gồm tiểu sử, giới thiệu, thảo luận, bình luận dưới dạng bài viết hoàn chỉnh. Các bình luận ngắn xin vui lòng sử dụng mục Bình luận nhanh.
Đăng nhập để gửi bài trả lời cho tác giả này.