Trời bão

Chú thích: [1] Thần gió. Theo Hán thư , năm Nguyên Phong thứ hai (109 tr. CN), mùa đông tháng mười dựng Thông Thiên đài ở Cam Tuyền, Phi Liêm quán ở Trường Sa. Ung Thiệu chú: Phi liêm là loài chim thần có thể gọi gió đến. Năm Vĩnh Bình thứ 5 (62). Hán Minh Đế đến Trường Sa đón nhận con phi liêm và con ngựa đồng đặt ở ngoài Thượng Tây môn. Phi liêm thân hươu, đầu như chim tước, có sừng, đuôi rắn, văn như vằn báo. [2] Đầm và núi ngàn (lộc) làm Ngu Thuấn quên mất đường về (mê). Nói sức trời giúp Ngu Thuấn. Kinh thư : “Nạp vu đại lộc, liệt phong lôi vũ phất mê” (Nghiêu sai Thuấn vào núi đại ngàn (đại lộc), gặp gió mưa mù mịt, sấm sét đùng đùng mà Thuấn vẫn không quên mất đường về). Sau việc đó, vua Nghiêu thấy đức của Thuấn hợp với trời, có trời giúp nên nhường thiên hạ cho Thuấn. Sử ký cũng chép: “Nghiêu sử Thuấn nhập sơn lâm xuyên trạch, bạo phong lôi vũ, Thuấn hành bất mê” (Vua Nghiêu khiến Thuấn vào rừng núi, sông đầm, gặp gió mưa bão táp sấm sét mà Thuấn vẫn không quên đường ra). [3] Nói việc Hán Cao tổ được giải vây ở Tuy thuỷ. Hán thư : Hán Cao tổ đem hết quân ở Quan Trung, tập hợp tất cả binh sĩ Hà Nam, Hà Đông, Hà Nội đi xuống phía nam, xuôi dòng sông Giang sông Hán đánh quân Sở. Hạng Vũ nghe tin đem quân rời bỏ đất Tề đi qua đất Lỗ, ra khỏi Hồ Lăng, đến huyện Tiêu đánh nhau một trận lớn với quân Hán ở phía đông Linh Bích thuộc Bành Thành trên Tuy thuỷ, phá tan quân Hán. Quân Hán bị chết nhiều, dòng Tuy thuỷ bị nghẽn lại không chảy được. Hạng Vũ vây Hán Cao tổ ba vòng liền. Đang lúc nguy cấp, có trận gió cực to thổi từ phía tây bắc tới, cây đổ, nhà thốc mái, cát bay mịt mù, ban ngày mà trời tối sầm lại, quân Sở rối loạn. Hán Cao Tổ nhờ thế mới cùng mấy mươi quân kỵ trốn thoát. [4] Không xao động, thay đổi.