Thơ bổ sung
Thơ » Việt Nam » Hiện đại » Chế Lan Viên
Một số bài cùng tác giả
– Những sợi tơ lòng– Xuân
– Chùm nhỏ thơ yêu
– Tình ca ban mai
– Đoạn cuối thế kỷ
I Sau hai mươi năm trời nay mới có phong thư Người nhận khóc, người đưa thư cũng khóc Thư vui đoàn viên sao lại khóc oà Trang giấy nhỏ, nửa đời chia cắt Nguyễn Thái Bình hỏi Ních-xơn: Nếu tôi cưa ông ra làm hai nửa Nửa trên là A, nửa dưới là B, ông nghĩ thế nào? Chúng nó bổ Tổ quốc mình như bổ quả Núi sông lành chỗ cắt vẫn còn đau! Nhát chém đầu tiên đâu chỉ ở sông Bến Hải Chính máu thịt này nó muốn chia hai Lịch sử Hoa Kỳ từ một cuộc di cư mà chúng thoát thai Chúng lấy đấy làm mẫu hình nhân loại. Chúng muốn xé tâm hồn ta thành ra hai người lạ Xé thân thể ta thành hai phần không nhận mặt nhau Xé Tổ quốc thành hai nòi giống khác Hai mảng quê hương cách biệt hai đầu. Đế quốc lắm bom đạn, tàu bè, chước hiểm mưu sâu Em giẫy giụa làm sao trong lưỡi búa Nào ai trách lỗi gì em năm đó Khi giặc lùa mẹ và em theo chúng xuống tàu Vì một miếng ăn ngặt nghèo con người phải đi xa Từ đấy ít dần mặt người, thêm nhiều mặt giặc Người đi Nam sao ngôi sao họ hàng đêm vẫn mọc về phương Bắc Ngoái lại trăm phen, vắng một tin nhà! Ở xứ chim không di cư, người phải di cư Lưu vong chính trên mình Tổ quốc Thôi đã sa chân thì đành nhắm mắt Mười hai bến nước rồi, khó tránh bùn nhơ Rồi anh lìa em giữa trại tập trung Con cách mẹ qua vùng tị nạn Dây thép gai vây bủa trăm vòng Cuộc chiến mở ra bằng di cư và khép lại bằng di tản Chúng nó ở cách máu xương ta vạn nghìn cây số Đế quốc Mỹ - cái tên kịch tác gia bạo chúa khổng lồ Màn cuối cùng còn bắt dân ta đem đời mình đóng nghìn vai của nó Đau sóng nước muôn phương thân vạc thân cò Ôi! Giữa ngày đất nước đại đoàn viên, sao vẫn có hồn ma vô Tổ quốc Biết bao thịt xương trôi theo sóng vật vờ Sóng trăm đảo xin đừng vùi dập Họ đã sống một đời di tản di cư. II Rồi ra bọn giết người có tồn tại mãi không? - Cái đó phải chờ lịch sử Rồi ra lịch sử thế nào? Thôi đừng hỏi nữa Hoặc hãy biến mình ra chất nổ Hay tặc lưỡi cúi đầu mà sống yên thân Lịch sử đến kia rồi! Thời gian đã đến Quỷ ma tan trong đại bác ta gầm Tan rồi cái thế giới dày đặc dây thép gai và máy chém Súng Mỹ nhiều hơn cả số dân đông Tan rồi cả thế giới giữa người chúng ta, Mỹ tạo ra một giống săn người Hình chúng méo rồi, đâu còn giống hình mẹ đẻ trong nôi Chúng nó giết, chúng mới là chúng nó Không giết chúng buồn, giết được chúng vui Không giết, chúng cô đơn, khổ sở Chúng từng dẫm chân lên xác chiến sĩ ta, chụp ảnh và cười Chúng giết cả gái đồng trinh hoa sen và nhà sư hoa huệ Máu tăng ni đổ trước Phật đài Giết không cần che mặt, nguỵ trang, tội ác thích trần truồng loã thế Chúng khoe giết chóc vênh vang như cô gái khoe đùi Đế quốc Mỹ thiếu gì ti vi báo chí Tội ác nghiêng mình xuống hàng trăm vũng máu mà soi Tan rồi cái thế giới đạo đức giả vả giết người rất thực Xúp bát nháo trăm danh từ và nhiều quá văn chương Băm Tổ quốc ra thành trăm nhát Rồi còn gọi là “mẹ hiền” với lại “tình thương”! Lựu đạn cay tình thương, cuộc vây giáp tình thương Chiêu hồi, chiêu an, bình định phượng hoàng Chúng gọi giặc là “anh hùng”, anh hùng là “giặc” Đánh tráo Hùng Vương, đổi vào đó là Trần Ích Tắc Mộ tổ chôn xương cốt Huê Kỳ rồi gọi “Việt Nam” Khi cần đến, Thiệu kêu “Tổ quốc” Máu xương của nhân dân là tài sản chúng ở ngân hàng Tổ quốc ấy khi không cần, chúng vứt Miễn va-li phồng căng vàng thoi và đầy ắp hột xoàn Tan rồi cái thế giới những tướng lĩnh áo quần thơm tho, danh hiệu tốt lành Tác chiến thất và gậy chỉ huy mun nạm bạc Béo nhờ máu chiến trường và màu mỡ chiến tranh Trên xương máu lính xây từng từng cao ốc Bao lính thuỷ đã chết lụt năm xưa nhờ có ngài đô đốc Tàu hải quân ngài bận dùng buôn gạo lậu cho bà! Còn tướng này buôn bài cào và dầu thơm nhức óc Tất cả lính chết trận của ngài đều từng chơi bài cào và xức dầu thơm của chủ nghĩa quốc gia! Tan rồi cái thế giới mà con gái mười bốn, mười lăm bị hiếp chết trên tay lính Mỹ Đi mọc và tàn như pháo sáng ban đêm Chúng vào viện cô nhi hiếp cả bà xơ, các dì, các chị Hoang dâm ngay tại chỗ ngồi thiền Đô-la giấy, đô-la vàng, đô-la xanh, đô-la đỏ... Tan rồi cái thế giới đô-la bán và mua tất cả Đồng đô-la từ lầu cao gieo xuống đời ta một tiếng cộc cằn Thì phải bán mình trăm cô Kiều, nghìn vạn cô Vân Hiên Lâm Thuý thành lầu xanh đĩ thoã Ai hôm nay đi giữa Sài Gòn rực rỡ cờ hoa Chớ quên cái thế giới các hoà thượng tự thiêu nồng mùi thịt khét Đã không thể giết người với bọn giết người thì tự giết Khói thịt người làm mắt ta cay hơn khói đốt nhà Tan rồi cái thế giới nhiều ma tuý, quạt cờ, mặt nạ Nhiều chuồng cọp, chuồng người, nhiều trại tập trung Không là chim mà người cũng bị vặt sạch lông Nghìn dao thớt chém vi vảy người như chém cá Cái thế giới loa thành cái xoắn ốc mê cung Đặt trăm cửa, quaan thù thu trăm ván cả Muốn trốn ra ư? lại lộn vào tròng Cái thế giới đầy lợm oẹ, điên cuồng nôn mửa Ta đã quét nó rồi, bằng giông bão tiến công Ta đã quét nó rồi bằng chổi lửa Nhưng có thực là cái thế giới này từng có nó hay không? Hay chỉ là ác mộng thôi, nhân dân ta nằm mê thấy nó? Cái cơn mơ rằn ri, vện vằn loang lổ Biến tan rồi khi mọc dậy vừng đông. Bây giờ tôi đi giữa phố phường người con gái nào cũng là em của Nhất Chi Mai Người con trai nào cũng có tâm hồn và áo trắng tinh của Trỗi Trời thanh lọc và đất vừa qua cơn cứu rỗi Sách viết lại trang đầu. Sự sống mới tinh khôi III Đồng chí ấy chỉ cho tôi cây lim anh dẫn nửa đường rồi Đảng bảo anh đi đánh Nhật Đánh Pháp tạt qua nhà, nó nằm nguyên chưa mục ở ngoài sân Thằng Mỹ xong, khúc lim còn trơ lại đấy, chả ai vần Thời gian ấy đã mục và tàn ba đế quốc Anh ba mươi tuổi Đảng trên đầu, tóc mới hoa râm, Những kẻ thù chúng ta, cha ông không lường được bao giờ Một cuộc chiến tranh, hai cuộc chiến tranh, chứ đến mười cuộc chiến tranh chưa thoả lòng chúng nó Đế quốc Mỹ nuốt nước bọt thèm thuồng các chiến trường lâu đời máu cũ chưa khô Lại sục sạo đánh hơi tìm các chiến trường mới máu còn tanh trên ngon cỏ Vạn quả đại bác gầm chỉ để giết một mầm tơ Mà chúng cũng đưa cả một đất nước một giống nòi vào lò thiêu đồ sộ Đấy ba mươi năm trời là ba mươi năm như thế đó Đâu phải cái thời gian tuần tự mặt trời lên, mặt trăng lặn ở trong thơ Ta khinh thường đạn bom mà kinh sợ thời gian Một phút vô cùng, ba mươi năm sao thoáng chốc Học xong lớp triết bảy ngày, anh mười năm đi đánh giặc Năm đêm ngủ nhà mình và ba vạn sáu nghìn ngày ngủ ở nhà dân! Ba mươi năm toàn dân tộc phải xa nhà Người lính ấy sao về quê thăm mẹ được Giữa mẹ con ta có trăm núi sông và vạn nghìn quân xâm lược Đánh giặc gần, thương nhớ chỉ thêm xa Tôi đã đi dọc Trường Sơn. Nhiều năm liền người lính thiếu ăn Chính uỷ Tam Anh đầu mùa tóc xanh cuối mùa tóc bạc Thực đơn là món thực, củ mài, củ bầu, cháo măng Ôi ánh điện Sài Gòn làm tôi dưng nước mắt Chúng ta có trăm cách, trăm đường để mà yêu Tổ quốc Bằng tìm hạt giống, dựng một kì đài hay tạc một câu văn... Các anh chon con đường gian khổ nhất Tình yêu lớn phải trả bằng giá đắt Dù đấy là sinh mạng mình, đâu có phân vân Đêm chiến thắng tưng bừng, hỡi ngưòi lính xoè hoa trên sạp Khỏi sân khấu này đi, thì xoè hoa là xoè ở trong bùn Hay trên đồi trọc vô danh ở đấy không có cờ và hoa ngũ sắc Không có các danh từ âm vang, chỉ có tình Đảng và lòn yêu Tổ quốc Chỉ có bom thù và sốt rét đến từng cơn. Năm mươi lăm ngày ta đánh tan triệu rưỡi quân dạy nuôi bởi tên đế quốc siêu cường Chưa đủ thời giờ cho nụ thành hoa, hoa đi đến quả (Chưa đủ khoanh trong ruột gỗ một vòng tròn) Nhưng chính là phải đi qua ba mươi năm trên chiến trường như thế đó Nghìn trận thắng có trận thua góp lửa Phải đâu ngọn cờ nào cũng cắm ở Ngọ Môn Ôi, khi thương vong rút lui cho lực lượng bảo toàn Khi xây rồi vỡ, vỡ rồi xây từng cơ sở Khi ba quả lựu đạn trong tay hai câm còn một nổ Khi đốt đồn mà quên diêm mà đốt cả rơm Những dại dột, trứng nước ngây thơ ban đầu ta chẳng quên ơn Tất cả đã là máu lót đường đi cho lịch sử Chủ nghĩa Mác không biết những ngọn cờ chiến thắng sực mùi long não và gấp nếp nằm im trong tủ Chính qua nghìn tăm tối bão giông mà ngôi sao ta đến chói rọi Sài Gòn IV Nhân dân khó hiểu hay là dễ hiểu Có lúc ngày có lúc lại là đêm Trong sóng thoái trào, bể vẫncó bao kỳ diệu Cái đại dương ấy ai tin thì hiểu Và phải tận cùng yêu thì mới vững lòng tin Miền Nam năm đau thương thường có lắm người điên Cầm hoa hay không đến hát ngao ở chợ Chị ấy hát tình yêu nhí nhố Rồi nửa chừng bổng đứng hô: “Nghiêm! Nghiêm! Chào cờ, chào! Tao chào cái ông sao vàng bị giết!” Bon quân cảnh lôi xác chịo về đâu ai biết. Nước khoả cuộc đời người ta lãng quên. Chẳng ai quên. Cái ông sao tiềm thức Cái lương tâm hằng đêm lại mọc Tiếng hô: “Nghiêm!” thầm thì... Bỗng hôm nay sao cách mạng hiện về Toàn sông núi hô: “Nghiêm!” dõng dạc Người ta hỏi: “Mộ con con gái ấy ở đâu?” “Chị ấy điên vờ hay điên thật?” Lật trang sách bên này, nhớ giọt máu phía bên kia Miền Nam Những đám cưới vội vàng Cô dâu chú rể chưa nhìn nhau rõ mặt Bên đường đã vội chia tan Nhân dân miền Nam ở với cách mạng như vợ ở với chồng chưa ấm gối Ngọn cờ ấy mới chào một buổi Sao vàng kia trông thấy vài giây Chưa tròn tiếng hô “Nghiêm” thì giặc tới Ảnh Bác Hồ chúng cướp trên tay Nô lệ trăm năm mới vài tuần độc lập Trời xanh ấy ngẩng nhìn chưa thoả mắt Đã lại một phần ba thế kỷ rơi vào nanh vuốt giặc Đem xương máu ba mươi năm chung thuỷ với một ngày Nhân dân không có thanh gươm vung một cái đến trời mây Nhưng họ gánh lịch sử đến nghìn lần lớn hơn đời họ Những bà mẹ đêm đêm dào hầm nuôi cán bộ Đào từ buôit trung niên nay tóc bạc phơ đầu Người chèo xuồng cày ruộng vùng sâu Đem xương máu giữ đường dây không phút đứt Ngã hết vợ rồi con, thằng đầu đứa út Người chị bên sông ám hiệu đónta về Bằng ngọn đèn buồng đẻ giữa chừng khuya Nhớ năm ta ăn nhạt nằm bờ chịu đói Nhân dân như Bụt hiện về cho ta hạt muối Hạt muối đậm ân tình, dần nếm dám đâu ăn! Ôi, hôm nay đến được Sài Gòn là đã đi trên đường xương máu của nhân dân Không lối ấy, còn lối nào để tới Giặc tra tấn, dày vò dân vì ngọn cờ sao đã thấy Giặc thiêu đốt, đâm giã giần sàng dân vì gọt máu hồng chung thuỷ ba mươi năm Cái mác thấm máu ư? ở đây cái khiên còn thấm máu bao lần Từ Bến Tre, từ tết Mậu Thân Từ những đầu tóc, những rừng dừa đồng khởi Nhân dân ta trăm lần vót nhọn ngọn tầm vông Bị dìm xuống dữ dội, vùng lên càng dữ dội Nổi dậy và tiến công Tiến công và nổi dậy Nơi có chỉ đạo vùng lên. Chưa chỉ đạo cũng vùng lên Cờ lãnh đạo là lời Di chúc ấy Và giọt máu hồng ẩn náu ở trong tim Giọt máu hồng mai phục Giọt máu hồng nhẫn nhục Giọt máu hồng không quên Và súng ống, gậy dây, trống ỏ đuốc đèn Nhân dân vây trăm ngả ngàn đồn không cho giặc chạy Trói gô một tiểu đoàn là năm cô gái Chiếm kho xăng này là sức của thanh niên Quận lỵ sáng quân vào, dân chiếm từ đêm Đoàn di tản ấy sắp xuống tàu, dân gọi lại Nhân dân như có phép thần, như có phép tiên Chỉ cờ và loa đã quét sạch cả bốn đồn thù một dải Nhân dân, cơn bão lớn, chuyển rung thời đại Nhân dân nguyên tử năng và sức nổ dây chuyền V Có một thời cho tất cả Thời ta đau và thời đã thôi dau Thời thảm sử và thời hồng sử Mà thơ vàng chói lọi ở từng câu Thời các anh hùng ngủ trong bụi đất vô danh Thời tên tuổi khắc ngời trên vách đá Những thế hệ mai sau đến đó nghiêng mình Ba mươi năm đủ cho ruộng biến ra chiến hào Và chiến hào thành vừon cây trĩu quả Có chiến trường hồi phục sức non xanh Như tích cũ châu theo người về hợp phố Vầng trăng xưa chia cho em một nửa cho anh một nửa Mà nay các gia đình ráp những mảnh cắt chia cho gương cũ lại lành Ba mươi năm ta có đủ thời cho tất cả Cho giọt máu có cơ hội hoàn nguyên lại đỏ Người đốt mùa xưa cũng được phần gặt hái mùa sau Con thú ăn thịt người rụng hết răng về ngậm cỏ Em chớ làm khánh kiệt lòng mình với những lo âu Vết thương ư? để nó tự thành sẹo mà, chớ có mân mê Tổ quốc chữa cho ta lành nghìn vết đau bằng màu cờ chiến thắng Cái đã qua rồi, để nó qua đi Áo em giặt thì màu hoa lại trắng Còn những nổi buồn như con ranh con lộn Chôn xong, hiện về Cái quá khứ oán thù nhằm vào em bắn lén Nấp dưới màu hoa che Những con rắn khoanh tròn nằm im chờ ngóc cổ Những kỷ niệm thôi miên người như cú vọ Trong em thầm thì Bọn đế quốc ra đi còn để lại trăm điều như thế đó Nó đã vây em trăm đường, chặn em vạn ngõ Dù tay em có vấy bùn cũng là trong một cơn mê Nó bắt mỗi gia đình đều chia làm hai nửa Mỗi viên đạn bắn phía bên này đều dính máu phía bên kia Giữa anh và em chỉ còn dây thép lgai và nỗi sợ Nhựa xa cây và cốt nhục chia lìa. Tình thương của Bác Hồ như bóng mát cây xanh Toả đến đâu che lòng ta đến đó Dù em có trăm vết bỏng trong hồn, vết nhơ trên má Thì tình thương Tổ quốc chữa cho lành Đất nước cần năm mươi triệu trái tim không sót trái tìm nào Em cười lên đi, tiếng cười sâu sắc lắm Như đêm trời cần lấp lánh các tầng cao Phải biết bao máu xương mới có được một tiếng cười chiến thắng Em ở lâu trong phố phường khó nhận tiếng chim ca Chỉ có mùa chiến chinh mùa quét càn của giặc Bây giờ mặt đất lành nhãn vải ra hoa Em hãy ra khỏi phòng em hái lấy cái nhành sai quản nhất Hết thời thở than. Đến thời khí phách Chưa kịp may cờ ư? Thì như ba co gái sông Hương xé áo may cờ Tiếng hát trong đời, tiếng reo trong sách Hãy lấp đi các vực sâu lỗi thơì, các đáy giếng suy tư Xếp lại các mùa lúa xa dân và những nỗi đau lép hạt Những sầu tư lắm khói và những trời mây hững hờ Em sẽ đi cày cấy, trồng gieo, làm thơ, quét rác Trời ta rộng trời, đất ta rộng đất Sự sống trăm nơi đòi em có mặt Em bước lên đi. Đời sẵn đợi chờ Quân gian ác vẫn chưa lùi. Em chớ nên quên Mùa xuân mới đến tay em, em gắng giữ Em ở trong một đất nước mà khẩuphần chia đều cho tất cả Mỗi hạnh phúc trong đời kia đều dành để cho em Không còn bóng súng bóng roi nào ngả xuống đời em nữa Em có quyền cả những hào quang trong lịch sử Không ai phân biệt người đến tự ban ngày và kẻ đến trong em Từ nay vây quanh em là cây xanh của nghĩa đồng bào Suối em uống là tình thương dân tộc Dẫn em đi là ngọn cờ thiêng mà nhân loại tự hào Gió nhân ái thổi màu hồng bát ngát Ngọn cờ đỏ khi mở rộng thì mở đến muôn trùng Tổ quốc Và khi thu về thu lại một ngôi sao.
Bình luận nhanh 0
Chưa có bình luận nhanh nào